Nội dung bài viết
Nguyên mẫu tên lửa khổng lồ Starship V3 của SpaceX lần đầu phóng lên không gian từ Texas lúc 17h30 ngày 22/5 (5h30 ngày 23/5 giờ Hà Nội). Theo Space , nhiệm vụ mang tên Flight 12, là vụ phóng dưới quỹ đạo.
Công ty không đặt mục tiêu thu hồi và tái sử dụng các tầng tên lửa, do đó chúng không quay trở lại căn cứ mà đáp xuống biển.
Đây là chuyến bay thử thứ 12 với Starship kể từ năm 2023 nhưng là lần phóng đầu tiên năm nay và cũng là lần đầu của V3, phiên bản Starship mới nhất thay thế cho V2, từng thực hiện thành công chuyến bay thử nghiệm cuối cùng giữa tháng 10 năm ngoái.
Tên lửa Starship V3 phóng lên không gian từ bệ phóng số 2 tại căn cứ Starbase của SpaceX ở Nam Texas khoảng 17h30 ngày 22/5 (5h30 ngày 23/5 giờ Hà Nội). Video: SpaceX Khi cất cánh, một trong 33 động cơ ở tầng đẩy Super Heavy bên dưới gặp sự cố, nhưng vụ phóng vẫn tiếp diễn.
Vài phút sau, tầng đẩy Super Heavy tách khỏi tàu Ship 39, tầng trên của tên lửa Starship V3. Tàu Ship tiếp tục hành trình dù một trong 6 động cơ ngừng hoạt động, khiến 5 động cơ còn lại phải khai hỏa lâu hơn để bù đắp.
Dan Huot, người phát ngôn SpaceX, cho biết Starship V3 vẫn di chuyển theo quỹ đạo "trong giới hạn cho phép". Trong khi đó, Super Heavy quay trở lại Trái Đất, rơi xuống Vịnh Mexico.
20 phút sau khi phóng, V3 bắt đầu triển khai 22 vệ tinh Internet Starlink giả mà nó mang theo. Trong số này có hai vệ tinh "Dodger Dogs" trang bị camera, giúp chụp ảnh Starship ngoài không gian.
Space đánh giá, quá trình này diễn ra suôn sẻ và nhanh hơn nhiều so với các lần triển khai tải trọng trước đây. 50 phút sau khi phóng, Ship 39 bắt đầu quay trở lại khí quyển.
Khoảng 18h40 ngày 22/5 (6h40 ngày 23/5 giờ Hà Nội). Tàu Ship đáp xuống Ấn Độ Dương với hai động cơ, đổ nhào và phát nổ đúng như dự kiến.
Thử nghiệm kết thúc trong tiếng vỗ tay reo hò của các nhân viên SpaceX. Dù SpaceX không có ý định thu hồi Ship 39, tầng tên lửa này có vẻ đã "sống sót" sau quá trình tái nhập khí quyển mà không có dấu hiệu cháy lớp chắn nhiệt như đã thấy trong một số chuyến bay thử nghiệm gần đây.
Tầng trên của tên lửa Starship V3 đáp xuống Ấn Độ Dương. Video: SpaceX V3 là tên lửa lớn và mạnh nhất từng được chế tạo với chiều cao khoảng 124 m.
Tầng đẩy Super Heavy của V3 trang bị 33 động cơ Raptor 3, ước tính cung cấp lực đẩy khoảng 8,2 triệu kg khi cất cánh, mạnh hơn gần 10% so với các thế hệ Super Heavy trước đó. Tàu Ship, tầng trên của V3, sử dụng 6 động cơ Raptor 3, tạo ra lực đẩy hơn 1,5 triệu kg.
Theo Gizmodo , với thiết kế trên, trọng tải của Starship V3 lớn hơn hẳn, có thể chở 100 tấn hàng lên quỹ đạo Trái Đất tầm thấp, vượt xa mức 35 tấn của V2. V3 cũng cao hơn khoảng 1,5 m và trang bị đai kết nối hai tầng kiểu mới.
Ngoài ra, V3 chỉ có ba thay vì bốn vây lưới để giữ ổn định khi lao xuống, mỗi chiếc lớn hơn khoảng 50% so với vây lưới của V2. V3 cất cánh từ bệ phóng số 2, bệ phóng mới với những nâng cấp giúp thu hồi tên lửa nhanh hơn và quá trình chuẩn bị dễ dàng hơn, tại căn cứ Starbase của SpaceX ở Nam Texas.
"Tên lửa mới, bệ phóng mới, chúng tôi đang học hỏi rất nhiều về các hệ thống này khi vận hành chúng lần đầu tiên", Dan Huot, người phát ngôn của SpaceX, cho biết trong nỗ lực phóng thử V3 hôm 21/5. Nỗ lực này bị hủy bỏ phút chót do sự cố kẹt chốt thủy lực.
SpaceX thiết kế Starship để tái sử dụng hoàn toàn và từng thu hồi thành công các tầng đẩy Super Heavy bằng cánh tay "đũa" của tháp phóng, bắt lấy tầng đẩy giữa không trung. Dù vậy, công ty đến nay vẫn chưa thử bắt tầng trên Ship.
Tùy vào kết quả của vụ phóng V3 đầu tiên, SpaceX có thể sẽ thử làm điều này trong nhiệm vụ Flight 13 hoặc 14 sắp tới.
V3 là bản nâng cấp lớn so với V2 và V1 trước đó, đồng thời tích hợp những bộ phận quan trọng giúp hoàn thiện khả năng vận hành của phương tiện, bao gồm cổng ghép nối để tiếp nhiên liệu ngoài không gian.
Khả năng này sẽ cần thiết cho các nhiệm vụ tương lai, khi Starship cần bay vượt ra khỏi quỹ đạo Trái Đất tầm thấp như trong chương trình Artemis của NASA.
Mô phỏng phiên bản sửa đổi màu trắng của Starship ghép nối phần mũi với tàu Orion (trên) và ghép nối phần bụng với phiên bản Starship thông thường (dưới). Ảnh: SpaceX NASA ký hợp đồng với SpaceX để sử dụng Starship làm một trong những tàu đổ bộ Mặt Trăng của chương trình Artemis.
Thời hạn hoàn thành phương tiện đang đến rất gần. Nhiệm vụ Artemis III dự kiến diễn ra cuối 2027, đưa tàu Orion cùng phi hành đoàn lên quỹ đạo Trái Đất tầm thấp để gặp và ghép nối với Starship, qua đó đánh giá khả năng liên kết trên quỹ đạo của hai phương tiện.
Nếu thành công, Starship sẽ đưa phi hành gia lên bề mặt Mặt Trăng trong nhiệm vụ Artemis IV, dự kiến vào năm 2028.
Gợi ý thực hành:
1. Theo dõi thông báo từ cơ quan địa phương tại California.
2. Kiểm tra nguồn chính thức trước khi chia sẻ lại thông tin.