Nội dung bài viết
Chỉ thị mới của Sở Di trú Mỹ yêu cầu người xin thẻ xanh phải về quê nộp đơn, khiến cơ hội ở lại của nhiều du học sinh hẹp hơn trước. Như nhiều gia đình trung lưu ở Ấn Độ, ông Bulusu Janardhan từng vay nợ để cho con du học Mỹ, hy vọng con sẽ ở lại làm việc và đỡ đần tài chính cho gia đình.
Thế nhưng, ngay khi con trai ông tốt nghiệp và tìm việc, Sở Di trú và Nhập tịch Mỹ (USCIS) ban hành hướng dẫn mới, thắt chặt quy trình chuyển đổi tình trạng cư trú.
Người nước ngoài muốn xin thường trú (thẻ xanh) phải quay về quê nhà để làm thủ tục qua đường lãnh sự, thay vì được nộp đơn "điều chỉnh tình trạng cư trú" (AOS) ngay tại Mỹ như trước. Với những trường hợp đặc biệt, nhà chức trách sẽ xem xét từng hồ sơ để xem họ có xứng đáng không.
"Tình hình hiện nay rất đáng lo ngại", ông Janardhan bày tỏ về triển vọng định cư của con trai. Sự lo lắng của gia đình ông Janardhan cũng là tâm trạng chung của cộng đồng sinh viên quốc tế tại xứ cờ hoa.
Theo một khảo sát năm 2021 của tổ chức chính sách FWD, 73% sinh viên quốc tế dự định du học Mỹ cho biết sẽ ở lại nếu có thể tốt nghiệp và được cấp visa thuận lợi. Các tổ chức tư vấn về luật và di trú như WR Immigration, Baker Donelson, Newland Chase, ...
cũng đánh giá nhóm du học sinh muốn định cư là một trong những nhóm chịu tác động nhất từ chỉ thị mới này. Trên website, Văn phòng quốc tế Đại học Harvard giải thích, visa du học (F-1) là loại visa không định cư với mục đích duy nhất là để học tập.
Khi xin visa này, sinh viên phải chứng minh có ý định trở về sau khi tốt nghiệp. Việc người giữ visa F-1 nhanh chóng tìm cách lái sang quy trình xin thẻ xanh giờ đây sẽ bị viên chức di trú hoài nghi cao và kiểm tra nghiêm ngặt hơn trước.
Bên cạnh đó, lộ trình định cư quen thuộc của du học sinh, từ việc thực tập (CPT, OPT) để tích lũy kinh nghiệm đến chuyển tiếp sang các loại visa hai mục đích (vừa làm việc, vừa xin nhập cư) như H-1B cũng sẽ bị "soi kỹ".
Nhà chức trách sẽ đánh giá toàn bộ lịch sử tuân thủ luật pháp của người nộp đơn, đặc biệt là khoảng trống trong tình trạng cư trú hoặc các vi phạm về quy định làm việc. Ngay cả với những người đã chuyển thành công sang loại này như H-1B, tương lai cũng không chắc chắn.
Chỉ thị nêu rõ rằng việc tuân thủ quy định và duy trì tình trạng pháp lý trong sạch là "không đủ để đảm bảo được xem xét ưu tiên" trong quá trình cấp thẻ xanh. Người nộp đơn sẽ phải chủ động đưa ra bằng chứng rằng họ xứng đáng nhận được "đãi ngộ" này.
Một rủi ro khác là trong khi người xin thẻ xanh tại Mỹ được kháng cáo nếu đơn AOS bị bác, thì con đường nộp đơn qua lãnh sự không cho phép quyền này, khiến quy trình phức tạp và mất thời gian hơn.
Cùng đó, thị trường việc làm ảm đạm và việc Mỹ siết chặt phê duyệt giấy phép thực tập OPT với du học sinh từ một số quốc gia và vùng lãnh thổ, khiến nhiều người lo lắng hơn.
Trước biến động về chính sách, các chuyên gia di trú khuyến nghị du học sinh tuân thủ các quy định cư trú, như không đi làm trái phép hay ở quá hạn.
Với những người đã nộp đơn, họ không nên tự ý rút hồ sơ đang chờ duyệt, đồng thời tránh du lịch nước ngoài nếu chưa tham vấn ý kiến của luật sư hoặc chuyên gia di trú. Theo báo cáo Open Doors , năm học 2024-2025, khoảng 1,18 triệu sinh viên quốc tế đến Mỹ.
Trong đó, số du học sinh Việt là gần 25.600, tăng khoảng 16%, trong top 5 nhóm sinh viên quốc tế đông nhất. Mỗi năm, trung bình có một triệu người nộp đơn xin thẻ xanh, một nửa trong số đó nộp đơn từ trong nước Mỹ, tờ NBC LA dẫn lời một cựu quan chức của USCIS.
Gợi ý thực hành:
1. Theo dõi thông báo từ cơ quan địa phương tại California.
2. Kiểm tra nguồn chính thức trước khi chia sẻ lại thông tin.