Nội dung bài viết
Cục Hàng không Liên bang Mỹ (FAA) hôm thứ Sáu đã ban hành một lệnh dừng mặt đất trên toàn quốc, được mô tả là mang tính lịch sử. Theo đài KRON, lệnh này được cho là xảy ra đúng vào lúc cơ quan vừa đưa một công cụ trí tuệ nhân tạo mới vào sử dụng.
Sự trùng hợp về thời điểm ấy là điều khiến câu chuyện vượt ra khỏi khuôn khổ một sự cố hàng không thông thường. Nó đặt ra câu hỏi về cách các hệ thống trọng yếu ở Mỹ tiếp nhận công nghệ mới.
Cần đọc kỹ cách nguồn tin dùng chữ. KRON chỉ nói lệnh dừng mặt đất "được cho là" diễn ra ngay khi FAA triển khai công cụ AI, chứ không khẳng định công cụ này gây ra sự cố.
Từ những gì đã công bố, chưa thể kết luận hai việc có quan hệ nhân quả. Lệnh dừng mặt đất là biện pháp giữ máy bay lại ở sân bay xuất phát thay vì cho cất cánh.
Khi biện pháp này áp dụng trên cả nước, câu hỏi về nguyên nhân tự nhiên trở nên nặng ký hơn nhiều so với một trục trặc cục bộ. Chỉ một ngày sau, Microsoft cho biết hôm thứ Bảy rằng các dịch vụ của hãng đã được khôi phục hoàn toàn sau một đợt ngừng hoạt động lớn trên toàn cầu kéo dài nhiều giờ.
Theo đài ABC7 Chicago, sự cố ảnh hưởng tới nhóm dịch vụ Microsoft 365, gồm Outlook, Teams và trợ lý AI Copilot. Đây là những công cụ mà rất nhiều văn phòng, trường học và doanh nghiệp dùng hằng ngày để gửi thư, họp trực tuyến và xử lý công việc.
Hai sự cố khác nhau về bản chất, và không có nguồn nào nói chúng liên quan tới nhau. FAA là cơ quan liên bang điều hành không lưu, còn Microsoft là công ty tư nhân cung cấp phần mềm.
Điểm gặp nhau nằm ở chỗ khác: cả hai đều là hệ thống tập trung mà hàng triệu người phụ thuộc, và khi một mắt xích trục trặc thì ảnh hưởng lan đi rất nhanh. Với FAA là các chuyến bay trên cả nước.
Với Microsoft là hộp thư và phòng họp trực tuyến trên toàn cầu. Nhóm chịu tác động trực tiếp nhất từ lệnh của FAA là hành khách có chuyến bay nội địa trong ngày thứ Sáu.
Với sự cố Microsoft, đó là người đi làm và chủ doanh nghiệp dựa vào Outlook hay Teams để liên lạc với khách hàng và đồng nghiệp.
Bài học thực tế từ cả hai chuyện khá giản dị: kiểm tra tình trạng chuyến bay với hãng trước khi ra sân bay, và giữ sẵn một kênh liên lạc dự phòng khi công việc gắn chặt vào một dịch vụ duy nhất. Phần còn bỏ ngỏ là lời giải thích chính thức.
FAA sẽ phải làm rõ công cụ AI mới đóng vai trò gì, nếu có, trong lệnh dừng mặt đất hôm thứ Sáu. Microsoft mới chỉ xác nhận dịch vụ đã trở lại bình thường, còn nguyên nhân của đợt ngừng hoạt động thì nguồn tin chưa nêu.
Cho tới khi có câu trả lời, điều chắc chắn duy nhất là hai hệ thống lớn của nước Mỹ đã cùng gặp trục trặc chỉ trong hai ngày.