Nội dung bài viết
Giá dầu diesel tại Mỹ vừa vượt qua mức kỷ lục từng được thiết lập năm 2022, thời điểm Nga mở cuộc xâm lược toàn diện vào Ukraine, và lần này nguyên nhân là cuộc chiến ở Iran. Đây không phải là một biến động giá bình thường theo mùa.
Diesel là nhiên liệu của xe tải, tàu hàng, máy móc nông nghiệp và phần lớn chuỗi vận chuyển hàng hóa, nên khi giá diesel lập đỉnh, chi phí đó sớm muộn cũng lan ra giá hàng hóa trên kệ.
Với người dân California, nơi giá nhiên liệu vốn đã cao hơn mặt bằng chung của cả nước, mức kỷ lục mới này đáng được theo dõi sát hơn là chỉ xem như một con số trên bản tin. Điểm đáng chú ý là cột mốc so sánh.
Năm 2022, giá diesel tăng vọt vì thị trường năng lượng toàn cầu bị xáo trộn bởi cuộc chiến Ukraine và các lệnh trừng phạt dầu Nga. Việc mức giá hiện nay vượt cả đỉnh đó cho thấy cú sốc từ Iran đang tác động tới nguồn cung dầu mạnh không kém, thậm chí hơn.
Nguồn tin chưa nêu con số cụ thể cho từng vùng hay dự báo giá sẽ giữ ở mức cao trong bao lâu, nên độc giả nên chờ các thông báo từ cơ quan địa phương tại California thay vì tự suy đoán về diễn biến tiếp theo. Giá diesel kỷ lục xuất hiện đúng lúc nền kinh tế Mỹ đang gửi đi một tín hiệu trái chiều.
Báo cáo việc làm mới nhất cho thấy các nhà tuyển dụng đã tạo thêm 162.000 việc làm trong tháng trước và tỷ lệ thất nghiệp giữ nguyên ở mức 4,1%. Đó là dấu hiệu của một thị trường lao động ổn định.
Nhưng chính báo cáo này cũng ghi nhận lạm phát cao vẫn đang đè nặng lên các hộ gia đình và thị trường tài chính. Nói một cách đơn giản, người Mỹ vẫn có việc làm, nhưng đồng lương của họ đang phải gánh chi phí sinh hoạt ngày càng cao, và diesel đắt đỏ là một trong những mắt xích đẩy chi phí đó lên.
Hai câu chuyện này gặp nhau ở túi tiền người tiêu dùng. Khi diesel tăng, các công ty vận tải phải trả nhiều hơn cho mỗi chuyến hàng, và phần chênh lệch đó thường được chuyển sang giá bán lẻ.
Nếu xu hướng này kéo dài, nó sẽ khiến áp lực lạm phát mà báo cáo việc làm nhắc tới khó hạ nhiệt hơn, dù thị trường lao động vẫn vững. Đây là lý do một tin về giá nhiên liệu lại có ý nghĩa với cả những người không lái xe tải hay xe diesel.
Nhóm chịu ảnh hưởng trực tiếp nhất là những người làm trong lĩnh vực vận tải và giao hàng, nơi diesel là chi phí đầu vào lớn và biến động giá ăn thẳng vào lợi nhuận từng chuyến.
Nhóm thứ hai là các hộ gia đình đang chật vật với chi phí sinh hoạt, vì giá thực phẩm và hàng tiêu dùng phụ thuộc nhiều vào chi phí vận chuyển.
Nguồn tin không nêu số liệu riêng cho California hay cho một cộng đồng cụ thể, nên bài viết này dừng ở mức phân tích chung thay vì đưa ra dự báo cho từng địa phương.
Trong những tuần tới, hai điều đáng theo dõi là diễn biến cuộc chiến ở Iran và cách giá diesel phản ứng theo, cùng với việc lạm phát trong các báo cáo kinh tế tiếp theo có tiếp tục lấn át tín hiệu tích cực từ thị trường việc làm hay không.
Nếu diesel giữ ở mức kỷ lục còn tuyển dụng vẫn ổn định, nước Mỹ sẽ ở trong một thế khó quen thuộc: kinh tế không suy yếu, nhưng người dân vẫn cảm thấy mọi thứ đắt hơn mỗi ngày.