Nội dung bài viết
Các tin nhắn văn bản và video do ACLU thu được, nay nằm trong hồ sơ một vụ kiện liên bang, cho thấy nhân viên nhập cư đã dùng lời lẽ miệt thị chủng tộc khi nói về người Latinh trong các cuộc truy quét ở khu vực Los Angeles.
Một tin nhắn được trích dẫn trong hồ sơ có nội dung mô tả một người bị nhắm tới bằng ngôn từ tục tĩu ám chỉ người vượt biên.
Đây không phải lời khai truyền miệng mà là bằng chứng viết, do chính nhân viên tạo ra, được nộp trong khuôn khổ vụ kiện cáo buộc các đặc vụ liên bang dựa vào hồ sơ chủng tộc để chọn mục tiêu. Điểm đáng chú ý về mặt pháp lý nằm ở chỗ đó.
Trong các vụ kiện về hồ sơ chủng tộc, phần khó nhất luôn là chứng minh ý định: cơ quan liên bang thường lập luận rằng việc chặn hỏi dựa trên hành vi, địa điểm hoặc thông tin tình báo, chứ không dựa trên ngoại hình. Tin nhắn nội bộ là loại bằng chứng trực tiếp hiếm hoi có thể phá vỡ lập luận đó.
Nếu tòa chấp nhận, nó ảnh hưởng tới cách một cuộc chặn hỏi được đánh giá là hợp hiến hay không, và từ đó ảnh hưởng tới việc bằng chứng thu được trong cuộc chặn hỏi ấy có bị loại khỏi hồ sơ trục xuất hay không. Vụ kiện này nhắm vào cách thức tiến hành truy quét, không nhắm vào một sắc dân cụ thể.
Chuẩn mực mà tòa đặt ra về việc đặc vụ được phép dựa vào yếu tố nào khi quyết định chặn ai áp dụng cho mọi người bị chặn hỏi trong cùng một chiến dịch, bất kể họ là ai. Đó là lý do phán quyết trong một vụ về người Latinh ở Los Angeles vẫn có giá trị tham chiếu rộng hơn nhóm nguyên đơn.
Diễn biến thứ hai mang tính thủ tục nhưng tác động lên số lượng hồ sơ lớn hơn nhiều. Một quy định mới của liên bang chuyển hàng trăm ngàn trường hợp tị nạn sang tòa nhập cư.
Điều này có nghĩa các hồ sơ trước đây được xét theo đường hành chính, tức do viên chức tị nạn phỏng vấn và quyết định, nay sẽ được xử lý trong khung tố tụng đối kháng trước thẩm phán nhập cư, với luật sư chính phủ ở phía đối diện. Sự khác biệt giữa hai con đường không phải chuyện kỹ thuật.
Trong thủ tục hành chính, người nộp đơn trình bày với một viên chức và nếu bị từ chối vẫn thường còn đường ra tòa. Khi hồ sơ vào thẳng tòa nhập cư, người nộp đơn bước vào một phiên xử có tính tranh tụng ngay từ đầu, nơi việc có luật sư đại diện hay không tạo ra khác biệt lớn về kết quả.
Nhập một khối lượng hồ sơ lớn như vậy vào hệ thống tòa nhập cư vốn đã tồn đọng cũng làm thay đổi lịch xét xử của những hồ sơ đang chờ sẵn.
Với những gia đình đang có hồ sơ tị nạn hoặc thân nhân trong diện chờ xét, thay đổi thực tế cần nắm là hồ sơ có thể được chuyển kênh mà không phải do lỗi của người nộp đơn, và giấy báo ra tòa có thể đến sớm hơn dự tính.
Hai diễn biến trong ngày đến từ hai hướng khác nhau: một bên là câu hỏi đặc vụ được phép làm gì trên đường phố, một bên là câu hỏi hồ sơ của bạn được xét ở đâu và theo luật tố tụng nào. Cả hai đều đang được định hình lại cùng lúc.