'Khi quả bóng lăn' - thể thao kết nối con người

Đọc ''Khi quả bóng lăn'' vào mùa World Cup, tôi nhận ra điều hấp dẫn nhất của bóng đá không chỉ nằm ở những bàn thắng mà là khả năng kết nối con người. Nếu có một môn thể thao đủ sức khiến những người nghiêm túc nhất trở nên cảm tính, những người điềm đạm nhất lại cuồng nhiệt và những ông bố khó tính nhất bỗng hóa thành đứa trẻ, đó chắc chắn là bóng đá. Truyện ngắn Khi quả bóng lăn trong tập sách Chuyện cổ tích dành cho người lớn của Nguyễn Nhật Ánh không kể về những siêu sao sân cỏ, cũng chẳng miêu tả một trận chung kết đỉnh cao với các chiến thuật phức tạp. Ông chỉ kể câu chuyện bình thường: một ông bố mê bóng đá, một cậu con trai cũng yêu thích môn thể thao này và một trận chung kết được truyền hình trực tiếp vào chiều chủ nhật. Thế nhưng, từ những điều bình thường ấy, tác giả đã tạo nên một tác phẩm vừa hài hước, vừa sâu sắc. Ngay đầu truyện, người đọc đã bật cười trước hình ảnh ông bố luôn miệng bắt con phải học bài. Khi cậu bé háo hức xin xem trận chung kết, ông nghiêm nghị từ chối: "Học ngay bây giờ! Tối nào cứ đến tám giờ là mày ríu hai con mắt lại mà học hành cái gì!". Nghe đến đây, chắc hẳn không ít người sẽ thấy quen thuộc. Bởi trong mỗi gia đình, chúng ta đều từng nghe hoặc từng nói những câu tương tự. Bố mẹ luôn muốn con cái tập trung học hành, tránh xa những thú vui giải trí. Điều đó hoàn toàn đúng. Nhưng điều thú vị là chính người đang giảng giải đạo lý ấy lại là người sốt ruột nhất chờ trận đấu bắt đầu. Nguyễn Nhật Ánh đã rất tài tình khi xây dựng tình huống đối lập đầy hài hước. Ông bố cấm con xem bóng đá nhưng bản thân lại thấp thỏm từng phút. Ông yêu cầu con ngồi vào bàn học nhưng lại không thể chợp mắt vì hồi hộp. Chỉ cần vài chi tiết nhỏ, tác giả đã khắc họa được một chân dung sinh động: người lớn đôi khi cũng rất trẻ con, chỉ là họ không muốn thừa nhận điều đó. Sự hài hước của câu chuyện được đẩy lên cao trào khi đội Hy Vọng ghi bàn thắng đầu tiên. Ông bố vốn nghiêm nghị lập tức biến thành cổ động viên cuồng nhiệt. Ông nhảy dựng khỏi ghế, la hét sung sướng rồi ngay lập tức gọi con ra xem cùng mình. Khoảnh khắc ấy khiến người đọc vừa buồn cười, vừa thấy dễ thương. Vài phút trước, ông còn là người cha nghiêm khắc cấm đoán, giờ đây lại trở thành người rủ rê nhiệt tình nhất. Bìa tập truyện ''Chuyện cổ tích dành cho người lớn''. Ảnh: Nhà xuất bản Trẻ Nhưng điều khiến tôi thích thú nhất là sự thay đổi thái độ của ông bố theo diễn biến trận đấu. Khi đội Hy Vọng dẫn bàn, ông kéo con ra xem bóng đá. Khi đội Tiến Lên gỡ hòa, cậu con trai vui mừng nhảy cẫng lên thì ông lập tức nổi nóng, cho rằng phải ngồi xem một cách "bình tĩnh, lặng lẽ, lịch sự". Thậm chí ông còn viện đủ lý do để phủ nhận bàn thắng của đối phương, từ lỗi việt vị đến lỗi trọng tài. Đến lúc ấy, người đọc không thể nhịn cười. Bởi ai từng xem bóng đá đều biết cảm giác này. Khi đội mình ghi bàn, trọng tài là người công minh nhất thế giới. Nhưng nếu đó là đội đối phương, trọng tài bỗng trở thành người đáng nghi nhất hành tinh. Nguyễn Nhật Ánh không phê phán nhân vật. Ông chỉ nhẹ nhàng đặt một tấm gương trước mặt người đọc để chúng ta nhìn thấy những mâu thuẫn rất đời thường của chính mình. Người lớn thường yêu cầu trẻ con phải lý trí, nhưng đôi khi chính họ lại hành động theo cảm xúc nhiều hơn ai hết. Đỉnh cao của truyện nằm ở những dòng cuối cùng. Sau khi đuổi con vào học bài vì đội mình bị gỡ hòa, ông bố lại tiếp tục gọi con ra xem khi đội Hy Vọng ghi thêm bàn thắng. "Con ơi con, ra coi đá bóng này! Học thì lúc nào học chẳng được!". Câu nói ấy giống như một cú sút bồi hoàn hảo vào sự nghiêm nghị vốn đã lung lay của ông bố. Nó khiến toàn bộ câu chuyện khép lại bằng tiếng cười sảng khoái. Nhưng đằng sau tiếng cười ấy là một thông điệp rất đẹp. Tình yêu thương trong gia đình đôi khi không được thể hiện bằng những lời nói hoa mỹ. Nó có thể chỉ là việc hai cha con cùng ngồi trước màn hình tivi, hồi hộp trước một pha bóng, cùng cười, tiếc nuối và chia sẻ những cảm xúc rất đời thường. Bóng đá trong câu chuyện không đơn thuần là một môn thể thao. Nó trở thành chất xúc tác giúp khoảng cách giữa cha và con được rút ngắn. Khi quả bóng lăn trên sân cỏ, những nguyên tắc cứng nhắc, bài giảng khô khan hay khoảng cách thế hệ dường như tan biến. Đọc Khi quả bóng lăn vào mùa World Cup, tôi nhận ra điều hấp dẫn nhất của bóng đá không chỉ nằm ở những bàn thắng mà là khả năng kết nối con người. Nó khiến cả gia đình quây quần bên nhau, khiến những người xa lạ trở thành bạn bè và những ông bố nghiêm nghị nhất cũng có lúc đáng yêu đến bất ngờ. Khép lại truyện ngắn, tôi vẫn còn bật cười khi nhớ đến hình ảnh ông bố lúc cấm con học bài, khi lại kéo con ra xem bóng đá. Và rồi tôi tự hỏi: liệu trong mỗi chúng ta có đang tồn tại một "ông bố đội Hy Vọng" như thế không? Có lẽ là có. Suy cho cùng, khi quả bóng lăn, không chỉ trận đấu bắt đầu mà những cảm xúc chân thật nhất của con người đồng thời được lăn theo. Đó chính là điều khiến tác phẩm nhỏ bé này, dù đã ra đời từ rất lâu, vẫn khiến người đọc hôm nay mỉm cười đầy thích thú. Gợi ý thực hành: 1. Theo dõi thông báo từ cơ quan địa phương tại California. 2. Kiểm tra nguồn chính thức trước khi chia sẻ lại thông tin.