Nội dung bài viết
Văn phòng Thống đốc Gavin Newsom hôm 31 tháng 7 loan báo mức lương tối thiểu toàn tiểu bang California sẽ tăng lên 17,40 đô la một giờ kể từ ngày 1 tháng 1 năm 2027.
Đây không phải một đề nghị đang chờ Quốc hội tiểu bang bàn cãi, mà là mức đã được ấn định theo cơ chế điều chỉnh của California, nên các chủ cơ sở kinh doanh có khoảng năm tháng để chuẩn bị bảng lương chứ không phải chờ xem chuyện gì xảy ra.
Điểm đáng chú ý trong chính thông báo của tiểu bang là phép so sánh: 17,40 đô la gần gấp 2,5 lần mức lương tối thiểu liên bang, mức mà chính quyền Donald Trump và các đồng minh vẫn giữ nguyên.
Cách Sacramento đóng khung con số này cho thấy đây vừa là chính sách lao động vừa là một tuyên bố chính trị. California muốn tự đặt sàn lương cho mình thay vì đi theo nhịp của Washington, và khoảng cách giữa hai mức đó ngày càng rộng ra.
Với một tiệm có mười nhân viên toàn thời gian, mỗi xu tăng thêm trên giờ công đều nhân lên theo số giờ chứ không dừng lại ở một khoản nhỏ trên phiếu lương.
Chi phí thật sự cũng không chỉ là phần chênh lệch giờ công, vì thuế lương phía chủ, bảo hiểm bồi thường lao động và các khoản tính theo phần trăm tiền lương đều tăng theo.
Những cơ sở đang trả nhỉnh hơn mức tối thiểu một chút để giữ người còn phải tính thêm chuyện nén bậc lương, khi nhân viên mới và nhân viên lâu năm bỗng gần bằng nhau.
Nhóm chịu tác động rõ nhất là các cơ sở dịch vụ nhỏ dùng nhiều lao động trả theo giờ, tức đúng mô hình của phần lớn tiệm nail, tiệm tóc, quán ăn và chợ nhỏ trong cộng đồng người Việt tại California.
Nhóm thứ hai là chính những người làm công ăn lương theo giờ trong các cơ sở đó, những người sẽ thấy phiếu lương dày hơn nhưng cũng có thể thấy ca làm bị cắt bớt nếu chủ chọn cách giảm giờ thay vì tăng giá dịch vụ.
Cùng ngày, Thống đốc Newsom và vợ công bố tờ khai thuế cho thấy hai người kiếm được từ 1,7 triệu đến 2 triệu đô la mỗi năm trong giai đoạn 2022 đến 2024, và đóng khoảng nửa triệu đô la tiền thuế liên bang cùng tiểu bang mỗi năm.
Hai tin này không nằm trong cùng một chính sách, nhưng đặt cạnh nhau chúng cho thấy hai đầu rất xa nhau của cùng một cuộc tranh luận về thu nhập ở California, nơi người ấn định sàn lương 17,40 đô la một giờ có mức thu nhập tính bằng triệu. Việc cần làm trong vài tháng tới khá cụ thể.
Chủ cơ sở nên chạy thử bảng lương theo mức 17,40 đô la để biết chi phí hàng tháng tăng bao nhiêu, xem lại bậc lương của nhân viên lâu năm, và quyết định sớm là sẽ điều chỉnh giá, điều chỉnh lịch làm hay chấp nhận biên lợi nhuận mỏng hơn.
Quyết định vào tháng 12 luôn tốn kém hơn quyết định vào tháng 8. Cũng cần nhớ rằng một số thành phố ở California có mức lương tối thiểu riêng cao hơn mức tiểu bang, nên con số 17,40 đô la là sàn chứ chưa chắc là mức áp dụng cuối cùng cho từng địa phương.