Nội dung bài viết
Ở Norwalk, một nhóm cư dân gốc Nepal đã tập trung hôm thứ Bảy để cầu nguyện, trong lúc các đội cứu hộ ở Nepal vẫn đang tìm kiếm người sống sót sau trận lũ lụt và lở đất.
Cách đó khoảng sáu tiếng lái xe về phía bắc, cộng đồng người Nepal ở vùng Vịnh cũng đang chuẩn bị một đợt vận động cuối tuần này để gom tiền và hàng gửi về cho nạn nhân.
Hai sự kiện tách biệt, hai đầu tiểu bang, nhưng cùng một động lực: hàng ngàn người vẫn còn mất tích, và các gia đình ở California không biết người thân mình còn hay mất. Điểm chung đáng chú ý nhất giữa hai nơi là thời gian.
Cả hai đều diễn ra trong cùng một cuối tuần, ngay giai đoạn mà thông tin từ Nepal còn rời rạc nhất. Bản tin từ vùng Vịnh mô tả các gia đình đang tự đi tìm người thân, còn cộng đồng thì "vật lộn" để xoay xở.
Đó là mô tả của một giai đoạn rất cụ thể trong bất kỳ thảm họa nào ở quê nhà: khi điện thoại không gọi được, khi danh sách nạn nhân chưa có, và người ở Mỹ chỉ còn cách tụ lại với nhau để không phải chờ đợi một mình. Cách hai nhóm phản ứng cũng phản ánh hai nhu cầu khác nhau nhưng bổ sung cho nhau.
Buổi tụ họp ở Norwalk mang tính cầu nguyện, tức là hướng vào bên trong, dành cho những người đang lo cho gia đình và bạn bè. Đợt vận động ở vùng Vịnh hướng ra ngoài, nhắm tới việc chuyển nguồn lực vật chất về Nepal.
Trên thực tế các cộng đồng di dân thường phải làm cả hai cùng lúc, vì áp lực tinh thần và áp lực tài chính ập đến trong cùng một tuần lễ. Với người Việt ở California, mô hình này không xa lạ.
Mỗi mùa bão lũ miền Trung, các chùa, nhà thờ và hội đồng hương ở Quận Cam hay San Jose đều lặp lại đúng trình tự đó: một buổi cầu an trước, rồi tới các thùng quyên góp và những chuyến chuyển tiền về quê.
Sự trùng lặp này cho thấy đây không phải đặc thù của riêng một sắc dân, mà là cách các cộng đồng nhập cư ở California vận hành khi tai họa xảy ra cách nửa vòng trái đất. Nhóm chịu ảnh hưởng trực tiếp nhất vẫn là những gia đình gốc Nepal đang có người thân ở vùng bị lũ.
Với họ, khoảng cách địa lý biến thành một dạng bất lực rất cụ thể: không thể tới nơi tìm kiếm, không thể xác minh thông tin, và phải sống với sự chờ đợi kéo dài.
Các buổi tụ họp như ở Norwalk hay vùng Vịnh, dù không thay đổi được kết quả tìm kiếm ở Nepal, ít nhất tạo ra một nơi để chia sẻ thông tin và giảm bớt cảm giác cô lập.
Điều đáng theo dõi là các đợt quyên góp kiểu này thường mạnh nhất trong tuần đầu rồi nguội dần, trong khi nhu cầu tái thiết ở vùng lũ kéo dài nhiều tháng.
Nếu cộng đồng người Nepal ở California duy trì được nhịp vận động sau khi tin tức rời khỏi trang nhất, số tiền gửi về sẽ có tác động thực chất hơn nhiều so với đợt sóng cảm xúc ban đầu.