Nội dung bài viết
Dollar General và Dollar Tree hôm thứ Năm cùng công bố doanh số và lượng khách vào cửa hàng tăng lên, và lý do họ đưa ra không phải là hàng đẹp hơn hay quảng cáo hay hơn: giá xăng cao hơn buộc người mua phải cắt bớt chi tiêu.
Khi hai chuỗi bán hàng giá rẻ lớn nhất nước Mỹ cùng ăn nên làm ra trong một quý, con số đó thường được đọc ngược lại. Nó cho thấy một bộ phận người tiêu dùng đang tụt xuống nấc thấp hơn của thang giá.
Điểm đáng chú ý trong báo cáo là lượng khách, không chỉ doanh thu. Doanh thu tăng có thể đến từ việc tăng giá.
Lượng khách tăng nghĩa là có thêm người thật sự bước vào cửa hàng, và trong bán lẻ giá rẻ, dòng người mới thường đến từ những chuỗi đắt hơn.
Cả Dollar General lẫn Dollar Tree đều gắn diễn biến này với chi phí xăng dầu, tức là khoản chi bắt buộc trong ngân sách gia đình đang lấn sang khoản chi linh hoạt như thực phẩm, đồ dùng nhà bếp, đồ vệ sinh cá nhân. Với các gia đình phải lái xe nhiều mỗi ngày, đây là phần dễ nhận ra nhất.
Xăng là khoản không thể cắt khi chỗ làm cách nhà vài chục dặm, nên phần bị cắt sẽ là những thứ có thể mua rẻ hơn ở chỗ khác. Đó chính là cửa của Dollar General và Dollar Tree.
Báo cáo quý này, hiểu cho đúng, là bản ghi lại quyết định của hàng triệu hộ gia đình chứ không phải chiến thắng chiến lược của hai công ty. Cùng lúc, giá điện cũng là một khoản chi bắt buộc đang được bàn tới ở cấp lập pháp.
Cơ quan lập pháp California vừa thông qua dự luật liên quan tới điện mặt trời cắm điện (plug-in solar), loại thiết bị mà cơ quan lập pháp ở gần chục bang khác cũng đã bỏ phiếu hợp pháp hóa.
Ý tưởng phía sau khá đơn giản: cho phép chủ nhà tự lắp một thiết bị nhỏ để bù bớt phần hóa đơn điện đang tăng, thay vì phải đi qua toàn bộ quy trình lắp đặt hệ thống mái nhà tốn kém.
Hai câu chuyện không cùng một ngành, nhưng chúng chạm vào cùng một chỗ trong ngân sách gia đình: nhóm chi phí không thể từ chối.
Xăng và điện là hai khoản mà người tiêu dùng gần như không có quyền thương lượng, và khi chúng tăng, phản ứng đầu tiên là đổi chỗ mua sắm, phản ứng thứ hai là tìm cách hạ chính khoản chi đó xuống. Doanh số của hai chuỗi cửa hàng giá rẻ là phản ứng thứ nhất.
Dự luật ở Sacramento là nỗ lực mở đường cho phản ứng thứ hai. Điều nên theo dõi là chi tiết thi hành của dự luật California, vì phần khó của điện mặt trời cắm điện nằm ở quy định kỹ thuật và thủ tục địa phương chứ không nằm ở chữ ký cuối cùng.
Còn với báo cáo của Dollar General và Dollar Tree, con số quý tới sẽ nói rõ hơn: nếu lượng khách vẫn tăng khi giá xăng hạ, đó là thay đổi thói quen; nếu giảm trở lại, đó chỉ là một quý bị siết chặt.