Nội dung bài viết
Chính quyền Tổng thống Donald Trump đang hứng làn sóng phản đối ngày càng lớn vì kế hoạch nhập khẩu dầu diesel từ Nga. Câu chuyện này cho thấy một hướng chính sách khá rõ: khi giá trong nước leo thang, Nhà Trắng tìm tới hàng nhập khẩu để hạ nhiệt.
Điều trớ trêu là cái giá của lựa chọn ấy lại rơi vào những nhóm từng ủng hộ ông mạnh nhất, trong đó có giới chủ trang trại chăn nuôi. Gốc của vấn đề nằm ở giá nhiên liệu.
Theo BBC, giá nhiên liệu toàn cầu tăng vọt kể từ khi cuộc chiến giữa Mỹ, Israel và Iran nổ ra vào cuối tháng 2. Diesel không chỉ là chuyện đổ xăng hằng ngày.
Đây là nhiên liệu chạy xe tải đường dài, máy kéo và máy móc nông nghiệp, nên giá diesel tăng sẽ kéo chi phí lên ở gần như mọi khâu, từ chở hàng tới sản xuất thực phẩm. Vì vậy, một nguồn cung bổ sung có thể về nhanh rất hấp dẫn với chính quyền.
Vấn đề nằm ở nguồn hàng được chọn. Mua nhiên liệu từ Nga vốn là chủ đề nhạy cảm về chính trị ở Washington, và BBC mô tả phản ứng với kế hoạch này đang tăng dần.
Bản tóm tắt nguồn chưa cho biết kế hoạch đã chốt hay chưa, khối lượng là bao nhiêu, hay những tiếng nói phản đối cụ thể đến từ đâu. Vì vậy, lúc này chỉ có thể khẳng định một điều: lời giải nhập khẩu cho giá diesel đang gây tranh cãi chứ chưa được đón nhận.
Cũng theo hướng đó, câu chuyện của chủ trang trại Yvette Mannon do BBC ghi lại cho thấy áp lực dồn lên người sản xuất. Bà phải trải qua một trận cháy rừng tàn khốc và gánh chi phí nhiên liệu tăng cao.
Sau đó Mỹ lại công bố cho nhập khẩu thịt bò nước ngoài mới. BBC đặt câu chuyện của bà trong một bức tranh rộng hơn: các chủ trang trại Mỹ đang vật lộn với chi phí tăng vọt, đồng thời phải cân nhắc lại lòng trung thành của mình với ông Trump.
Hai câu chuyện gặp nhau ở cùng một cách làm. Với diesel cũng như thịt bò, chính quyền dùng hàng nhập khẩu để kìm giá cho người mua.
Với người tiêu dùng, cách này có thể giúp giá bớt căng. Nhưng với người chăn nuôi như bà Mannon, chi phí đầu vào như nhiên liệu chưa giảm, trong khi hàng ngoại lại vào cạnh tranh ở đầu ra.
Đây chính là chỗ làm nảy sinh căng thẳng giữa chính quyền và một phần cử tri nông thôn mà BBC đang ghi nhận. Hai nhóm dễ thấy ảnh hưởng rõ nhất là người làm nghề vận tải bằng xe tải, vốn sống nhờ giá diesel, và các hộ chăn nuôi bò.
Với người mua hàng bình thường, các nguồn tin chưa đưa ra con số nào cho thấy giá diesel hay giá thịt bò ngoài chợ sẽ giảm bao nhiêu.
Điều đã rõ là chừng nào giá nhiên liệu còn chịu sức ép từ xung đột với Iran, các quyết định nhập khẩu kiểu này sẽ còn bị soi kỹ, kể cả từ chính những người từng đứng về phía ông Trump.