Tổng thu nhập từ mọi nguồn trừ đi các khoản điều chỉnh hợp lệ (IRA, student loan interest). AGI quyết định đủ điều kiện nhận nhiều tax credits và deductions.
Biểu mẫu employer gửi cho nhân viên và IRS mỗi năm, ghi rõ tổng lương và thuế đã khấu trừ. Phải nhận trước ngày 31 tháng 1.
Biểu mẫu báo thu nhập cho người làm independent contractor, freelancer, hoặc có thu nhập ngoài lương. Chủ tiệm nail, thợ làm móng thuê ghế thường nhận 1099-NEC.
Số thuế IRS cấp cho người không đủ điều kiện có SSN nhưng vẫn cần khai thuế. Bắt đầu bằng số 9. Dùng để file tax return và mở một số tài khoản ngân hàng.
Số thuế liên bang cho doanh nghiệp, tương đương SSN cho business. Cần để mở business bank account, file thuế doanh nghiệp, và thuê nhân viên. Xin miễn phí trên IRS.gov.
Quỹ hưu trí do employer cung cấp. Đóng góp trước thuế (Traditional) hoặc sau thuế (Roth). Nhiều employer match 3-6% — đây là tiền miễn phí không nên bỏ qua. Limit 2025: $23,500/năm.
Tài khoản hưu trí cá nhân, tự mở tại brokerage. Traditional IRA cho phép khấu trừ thuế khi đóng góp, nhưng phải đóng thuế khi rút ra. Limit 2025: $7,000/năm ($8,000 nếu trên 50 tuổi).
Tài khoản hưu trí đóng góp bằng tiền sau thuế — tiền tăng trưởng và rút ra miễn thuế khi nghỉ hưu. Rất có lợi cho người trẻ hoặc người đang ở tax bracket thấp.
Tài khoản tiết kiệm y tế gắn với high-deductible health plan. Triple tax advantage: đóng góp khấu trừ thuế, tăng trưởng miễn thuế, rút miễn thuế cho chi phí y tế.
Điểm số 300-850 đánh giá khả năng trả nợ. FICO score 740+ được lãi suất tốt nhất. Ảnh hưởng đến mortgage rate, auto loan, thuê nhà, và cả bảo hiểm. Xem miễn phí tại annualcreditreport.com.
Lãi suất hàng năm thực tế bao gồm cả phí, phản ánh chi phí vay thật. APR cao hơn interest rate vì tính cả origination fees, closing costs. Luôn so sánh APR khi chọn khoản vay.
Lãi suất hàng năm thực nhận trên tiền gửi, tính cả compound interest. APY cao hơn là tốt hơn cho người gửi tiền. High-yield savings hiện tại 4-5% APY.
Tài khoản do bên thứ ba giữ tiền trong giao dịch mua nhà. Escrow giữ tiền đặt cọc, sau khi mua, mortgage servicer giữ escrow để trả property tax và insurance.
Lợi nhuận từ bán tài sản (cổ phiếu, nhà, business). Short-term (<1 năm) bị thuế như ordinary income. Long-term (>1 năm) thuế suất ưu đãi 0-20%. California đánh thuế capital gains như ordinary income.
Khấu trừ giá trị tài sản kinh doanh qua thời gian. Rental property khấu hao 27.5 năm. Thiết bị kinh doanh có thể dùng Section 179 để khấu hao ngay trong năm mua.
Lịch trình trả nợ chia đều theo thời gian, bao gồm cả gốc và lãi. Đầu kỳ mortgage, phần lớn payment là lãi. Hiểu amortization schedule giúp quyết định có nên trả thêm principal.
Deduction giảm thu nhập chịu thuế (tiết kiệm tùy tax bracket). Credit giảm trực tiếp số thuế phải đóng — $1,000 credit = tiết kiệm đúng $1,000. Credit có giá trị hơn deduction.
Khoản vay mua nhà, thường 15 hoặc 30 năm. Conventional cần 620+ credit score và 3-20% down. FHA chấp nhận 580+ credit và 3.5% down. Conforming loan limit 2025 tại CA: $806,500.
Thay thế mortgage hiện tại bằng khoản vay mới với điều kiện tốt hơn. Rate-and-term refinance giảm lãi suất. Cash-out refinance rút equity. Có lợi khi giảm ít nhất 0.75-1% interest rate.
Giá trị nhà trừ đi số nợ mortgage còn lại. Equity tăng khi trả nợ và nhà tăng giá. Có thể vay qua HELOC hoặc home equity loan.
Loại hình doanh nghiệp phổ biến cho small business. Bảo vệ tài sản cá nhân khỏi nợ business. California có phí franchise tax tối thiểu $800/năm.
Cấu trúc thuế cho phép chủ business trả lương hợp lý cho bản thân và lấy phần còn lại dưới dạng distribution — tránh self-employment tax 15.3% trên phần distribution.
Thuế 15.3% trên lợi nhuận ròng từ self-employment (Social Security 12.4% + Medicare 2.9%). Đóng cả phần của chủ lao động lẫn nhân viên. Được khấu trừ 50% khi tính AGI.
Khoản thuế đóng 4 lần/năm cho thu nhập không bị khấu trừ tại nguồn: self-employment, cho thuê, investment income. Dùng Form 1040-ES.
Hoãn thuế capital gains khi bán investment property bằng cách mua property khác trong thời hạn quy định (45 ngày xác định, 180 ngày hoàn tất). Chỉ cho investment/business property.
Mức khấu trừ cố định IRS cho phép mà không cần liệt kê chi tiết. 2025: $15,000 (single), $30,000 (married filing jointly). Nếu itemized deductions thấp hơn, nên lấy standard deduction.
Tỷ lệ tổng nợ hàng tháng chia cho tổng thu nhập trước thuế. Lender thường yêu cầu DTI dưới 43% để approve mortgage. DTI dưới 36% được lãi suất tốt hơn.
Quỹ đầu tư theo dõi chỉ số thị trường (S&P 500, total market). Phí rất thấp (0.03-0.20%), đa dạng hóa tự động. Warren Buffett khuyến nghị index fund cho nhà đầu tư cá nhân.
Lãi tính trên cả gốc và lãi tích lũy trước đó. Là sức mạnh lớn nhất trong đầu tư dài hạn. $10,000 đầu tư ở 8%/năm sẽ thành ~$100,000 sau 30 năm.
Chương trình bảo hiểm tiền gửi liên bang bảo vệ đến $250,000/người/ngân hàng. Áp dụng cho checking, savings, CD, money market tại ngân hàng thành viên FDIC.